پلاستیک زیستتجزیهپذیر: فناوری جدید با الهام از DNA
آلودگی پلاستیک امروز به یکی از جدیترین بحرانهای محیطزیستی جهان تبدیل شده است. سالانه میلیونها تُن پلاستیک تجزیهناپذیر وارد طبیعت میشود و دههها در خاک و اقیانوسها باقی میماند. اکنون پژوهشگران دانشگاه Rutgers با الهام از ساختار DNA، نوعی فناوری جدید پلاستیک زیستتجزیهپذیر توسعه دادهاند که میتواند برای پلاستیکها «تاریخ انقضا» تعریف کند. در این […]
کشف تنظیمکننده اصلی مغز: OTULIN کلید مقابله با پیری مغز و پیشگیری از آلزایمر
محققان اخیراً یک تنظیمکننده اصلی به نام OTULIN را شناسایی کردهاند که میتواند نقشی کلیدی در تجمع پروتئین tau در مغز داشته باشد. این یافته نشان میدهد که که غیرفعال کردن OTULIN میتواند تجمع tau را متوقف کند و سلامت نورونها را حفظ کند. این کشف باورهای قدیمی درباره ضرورت tau را به چالش کشیده […]
انقلابی در کشاورزی: گیاهانی که خودشان نیتروژن میسازند
یک تغییر بسیار کوچک در یک پروتئین گیاهی میتواند راه را برای تولید «محصولات تثبیتکننده نیتروژن» هموار کند؛ محصولاتی که توانایی کاهش چشمگیر وابستگی جهانی به کودهای شیمیایی را دارند. پژوهشگران ناحیهای بسیار کوچک از یک پروتئین را شناسایی کردهاند که تعیین میکند آیا گیاه باکتریهای تثبیتکننده نیتروژن را دفع میکند یا آنها را میپذیرد. […]
نوبل شیمی ۲۰۲۵؛ وقتی «اسفنجهای مولکولی» دنیا را تمیزتر میکنند
جایزه نوبل شیمی ۲۰۲۵ به اسفنجهای مولکولی رسید که آب را تصفیه میکنند، انرژی ذخیره میکنند و به پاکسازی محیطزیست کمک میکنند. سه دانشمند، از جمله یک پژوهشگر آمریکایی، جایزه نوبل شیمی ۲۰۲۵ را برای توسعه «چارچوبهای فلزی–آلی» (MOFs) دریافت کردند؛ قفسهای مولکولیِ چندمنظورهای که میتوانند آلایندهها را به دام بیندازند، انرژی ذخیره کنند و […]
خداحافظی با سوزنها: کنترل قند خون بدون درد
معرفی فناوری جدید برای بیماران دیابتی محققان MIT یک دستگاه غیرتهاجمی جدید توسعه دادهاند که قادر است سطح گلوکز خون را بدون نیاز به استفاده از سوزن یا حسگرهای زیرپوستی اندازهگیری کند. این اختراع میتواند انقلابی در زندگی بیماران دیابتی ایجاد کند، چرا که یکی از بزرگترین مشکلات روزانه آنها، درد ناشی از تست مکرر […]
بازبرنامهریزی سیستم پاکسازی بدن: نقش علوم پایه در درمانهای نوین
بدن انسان دارای یک سیستم طبیعی پاکسازی است؛ سلولهای ایمنی به نام فاگوسیتها که نقش جمعآوری و هضم سلولهای مرده یا ضایعات بافتی را بر عهده دارند. در یک مطالعه پیشگامانه که در نشریه Nature Bioengineering منتشر شد، دانشمندان دانشگاه کیوتو در ژاپن توانستهاند این مکانیزم طبیعی را برای حذف سلولهای مضر، مانند سلولهای سرطانی […]
انقلاب هیدروژنی در دمای پایین: «بزرگراه پروتونی» که آینده انرژی پاک را دگرگون میکند
سلولهای سوختی هیدروژنی سالهاست که بهعنوان یکی از ستونهای آینده انرژی پاک مورد توجه قرار گرفتهاند. فناوریای که میتواند بدون تولید آلاینده، برق تولید کند و از هیدروژن که فراوانترین عنصر جهان است، بهعنوان سوخت بهره ببرد. اگرچه اصول کار این دستگاهها ساده به نظر میرسد، گسترش صنعتی آنها با مانعی جدی روبهرو بوده است: […]
«ساندویچ انرژی» پرواسکایت: آینده روشن دستگاههای نوری
پرواسکایتها، موادی که توانایی شگفتانگیزی در جذب و انتشار نور دارند، مدتهاست توجه دانشمندان و مهندسان را به خود جلب کردهاند. این مواد، علاوه بر ارزان بودن، انعطافپذیر و قابل تنظیم هستند و میتوانند در طیف وسیعی از فناوریها از سلولهای خورشیدی و LEDها گرفته تا آشکارسازهای سریع اشعه ایکس به کار روند. اما در […]
جهان، از انفجار تا فروپاشی؟
نگاهی تازه به نظریهی «پایان کیهان» بر اساس دادههای جدید انرژی تاریک حدود ۱۳٫۸ میلیارد سال پیش، جهان ما با انفجار بزرگ (Big Bang) متولد شد. از آن زمان تاکنون، این کیهان پهناور بیوقفه در حال گسترش بوده است؛ کهکشانی پس از کهکشانی، ستارهای پس از ستارهای. اما پرسش بزرگ همچنان پابرجاست: آیا این گسترش […]
فناوری سبز، تجارت آزاد و انرژیهای تجدیدپذیر
رسیدن به شرایط کربنخنثی در تغییرات اقلیمی همچنان یکی از بزرگترین چالشهای عصر ماست. کشورها، بهویژه اقتصادهای در حال توسعه، نه تنها با فشار ناشی از رشد جمعیت و نیازهای روزافزون به انرژی مواجهاند، بلکه باید در مسیر دستیابی به هدف حیاتی کربنخنثی حرکت کنند. این مسیر ساده نیست و به ترکیبی از نوآوری فناورانه، […]