ترویج علم

نوآوریهای کشاورزی در جنوب جهانی؛ آینده امنیت غذایی جهان تا ۲۰۵۰ و نقش آفریقا و آسیا
بسیاری از ما تصور میکنیم پیشرفتهترین تکنولوژیهای کشاورزی تنها در آزمایشگاههای استریل کشورهای توسعهیافته متولد میشوند؛ اما امروز یک «چرخش استراتژیک» در حال تغییر دادن جغرافیای نوآوری است. در حالی که مدلهای قدیمی انتقال تکنولوژی از شمال به جنوب به

معجزه جدید در درمان سرطان لوزالمعده؛ داراکسورَسیب جهش KRAS را هدف قرار داد
در دنیای انکولوژی، برخی اهداف چنان مستحکم و نفوذناپذیرند که دانشمندان برای دههها آنها را با برچسب «Undruggable» یا «غیرقابل درمان» میشناختند. سرطان پانکراس (لوزالمعده) سالهاست که به عنوان یکی از مرگبارترین و بیرحمانهترین انواع سرطان شناخته میشود؛ بیماریای که

تولید هیدروژن ارزان با کاتالیزور پروسکایت؛ تحولی در سوختهای پاک صنعتی
دستیابی به کاتالیزوری نوین برای تولید هیدروژن در دماهای پایین، دریچهای جدید به سوی گذار از سوختهای فسیلی گشوده است. این فناوری با بهرهگیری از گرمای تلفشدهی صنایع، میتواند رؤیای سوخت ارزان، محلی و بدون کربن را به واقعیت تبدیل

شناسایی سموم سرطانزا در غذاهای روزمره؛ روش جدید QuEChERS چیست؟
پژوهشی جدید با روشی سریع، آلایندههای خطرناک در ۱۰ ماده غذایی پرطرفدار را اندازهگیری کرد. نتایج این آزمایش هشداردهنده چیست و چگونه میتوانیم از خود محافظت کنیم؟ سلامت عمومی در عصر مدرن با یک چالش پنهان و جدی روبروست: وجود

تولید الئیدی فروسرخ با نانوذرات عایق؛ راهکاری برای جراحیهای فوقدقیق و سرطانشناسی
دستیابی به روشی برای تأمین انرژی نانوذرات عایق، دریچهای جدید به سوی تولید الئیدیهای مادون قرمز فوقخالص گشوده است که میتواند با نفوذ به اعماق بافت، انقلابی در تشخیصهای پزشکی و سرعت اینترنت ایجاد کند. دنیای تصویربرداری پزشکی در آستانه

جلبکهای زیستتاب؛ روشنایی طبیعی که آینده روشنایی را متحول میکند
نور یکی از ضروریترین عناصر زندگی انسان است، اما تولید آن معمولاً به مصرف برق و منابع انرژی وابسته است. حالا پژوهشهای علمی نشان میدهد که جلبکهای زیستتاب میتوانند جایگزینی پایدار، طبیعی و پاک برای منابع نوری مصنوعی باشند. این

نقش هوش مصنوعی در کاهش خطای تشخیص پزشکی؛ آیا AI جای پزشکان را میگیرد؟
یک جهش بزرگ در مدلهای هوش مصنوعی «استدلالگر» میتواند راه را برای کاهش چشمگیر خطاهای تشخیصی هموار کند؛ ابزاری که توانایی شناسایی دقیق بیماریها را در پیچیدهترین مراحل بالینی دارد. پژوهشگران با آزمایش نسل جدیدی از مدلهای زبانی بزرگ، دریافتهاند

تولید برق از خاک؛ جایگزین دائمی باتری در کشاورزی هوشمند
چگونه پیلهای سوختی میکروبی (MFC) دنیای اینترنت اشیاء را متحول میکنند؟ تصور کنید در مزارع پهناور، هزاران حسگر هوشمند بدون نیاز به هیچگونه باتری یا پنل خورشیدی، تنها با استفاده از انرژی نهفته در خاک اطراف خود کار کنند. دانشمندان

محاسبات نورومورفیک؛ پایان عصر ابرکامپیوترهای پرمصرف با مغزهای سیلیکونی
چگونه نسل جدید کامپیوترها با الهام از اعصاب انسان، پیچیدهترین معادلات فیزیک را با کمترین انرژی حل میکنند؟ در حالی که جهان با بحران مصرف انرژی در مراکز داده و ابررایانهها دستوپنجه نرم میکند، نسل جدیدی از پردازشگرها با الهام

فناوری پایدار: چگونه بردهای مدار چاپی سبز محیطزیست را نجات میدهند
زبالههای الکترونیکی با سرعت نگرانکنندهای در محیطزیست انباشته میشوند و بردهای مدار چاپی (PCB) سهم قابل توجهی از این بحران را دارند. استفاده از PCB سبز و مواد زیستپایه میتواند اثرات زیستمحیطی را کاهش داده و فرآیند بازیافت بردهای PCB

پلاستیک زیستتجزیهپذیر: فناوری جدید با الهام از DNA
آلودگی پلاستیک امروز به یکی از جدیترین بحرانهای محیطزیستی جهان تبدیل شده است. سالانه میلیونها تُن پلاستیک تجزیهناپذیر وارد طبیعت میشود و دههها در خاک و اقیانوسها باقی میماند. اکنون پژوهشگران دانشگاه Rutgers با الهام از ساختار DNA، نوعی فناوری

کشف تنظیمکننده اصلی مغز: OTULIN کلید مقابله با پیری مغز و پیشگیری از آلزایمر
محققان اخیراً یک تنظیمکننده اصلی به نام OTULIN را شناسایی کردهاند که میتواند نقشی کلیدی در تجمع پروتئین tau در مغز داشته باشد. این یافته نشان میدهد که که غیرفعال کردن OTULIN میتواند تجمع tau را متوقف کند و سلامت

انقلابی در کشاورزی: گیاهانی که خودشان نیتروژن میسازند
یک تغییر بسیار کوچک در یک پروتئین گیاهی میتواند راه را برای تولید «محصولات تثبیتکننده نیتروژن» هموار کند؛ محصولاتی که توانایی کاهش چشمگیر وابستگی جهانی به کودهای شیمیایی را دارند. پژوهشگران ناحیهای بسیار کوچک از یک پروتئین را شناسایی کردهاند

نوبل شیمی ۲۰۲۵؛ وقتی «اسفنجهای مولکولی» دنیا را تمیزتر میکنند
جایزه نوبل شیمی ۲۰۲۵ به اسفنجهای مولکولی رسید که آب را تصفیه میکنند، انرژی ذخیره میکنند و به پاکسازی محیطزیست کمک میکنند. سه دانشمند، از جمله یک پژوهشگر آمریکایی، جایزه نوبل شیمی ۲۰۲۵ را برای توسعه «چارچوبهای فلزی–آلی» (MOFs) دریافت

خداحافظی با سوزنها: کنترل قند خون بدون درد
معرفی فناوری جدید برای بیماران دیابتی محققان MIT یک دستگاه غیرتهاجمی جدید توسعه دادهاند که قادر است سطح گلوکز خون را بدون نیاز به استفاده از سوزن یا حسگرهای زیرپوستی اندازهگیری کند. این اختراع میتواند انقلابی در زندگی بیماران دیابتی

بازبرنامهریزی سیستم پاکسازی بدن: نقش علوم پایه در درمانهای نوین
بدن انسان دارای یک سیستم طبیعی پاکسازی است؛ سلولهای ایمنی به نام فاگوسیتها که نقش جمعآوری و هضم سلولهای مرده یا ضایعات بافتی را بر عهده دارند. در یک مطالعه پیشگامانه که در نشریه Nature Bioengineering منتشر شد، دانشمندان دانشگاه

انقلاب هیدروژنی در دمای پایین: «بزرگراه پروتونی» که آینده انرژی پاک را دگرگون میکند
سلولهای سوختی هیدروژنی سالهاست که بهعنوان یکی از ستونهای آینده انرژی پاک مورد توجه قرار گرفتهاند. فناوریای که میتواند بدون تولید آلاینده، برق تولید کند و از هیدروژن که فراوانترین عنصر جهان است، بهعنوان سوخت بهره ببرد. اگرچه اصول کار

«ساندویچ انرژی» پرواسکایت: آینده روشن دستگاههای نوری
پرواسکایتها، موادی که توانایی شگفتانگیزی در جذب و انتشار نور دارند، مدتهاست توجه دانشمندان و مهندسان را به خود جلب کردهاند. این مواد، علاوه بر ارزان بودن، انعطافپذیر و قابل تنظیم هستند و میتوانند در طیف وسیعی از فناوریها از

جهان، از انفجار تا فروپاشی؟
نگاهی تازه به نظریهی «پایان کیهان» بر اساس دادههای جدید انرژی تاریک حدود ۱۳٫۸ میلیارد سال پیش، جهان ما با انفجار بزرگ (Big Bang) متولد شد. از آن زمان تاکنون، این کیهان پهناور بیوقفه در حال گسترش بوده است؛ کهکشانی

فناوری سبز، تجارت آزاد و انرژیهای تجدیدپذیر
رسیدن به شرایط کربنخنثی در تغییرات اقلیمی همچنان یکی از بزرگترین چالشهای عصر ماست. کشورها، بهویژه اقتصادهای در حال توسعه، نه تنها با فشار ناشی از رشد جمعیت و نیازهای روزافزون به انرژی مواجهاند، بلکه باید در مسیر دستیابی به